Nedir?

Fotorefraktif keratektomi (PRK), miyopi (uzağı görememe), hiperopi (yakını görememe) ve astigmatı düzeltmeyi hedefleyen; gözlük veya kontakt lens ihtiyacını azaltmayı ya da tamamen ortadan kaldırmayı amaçlayan bir lazer görme düzeltme yöntemidir.

Artıları ve Eksileri

Avantajlar
- PRK yüksek bir başarı oranına sahiptir. Yapılan araştırmalar, PRK hastalarının yaklaşık %90'ının ameliyattan bir yıl sonra 20/20 görme keskinliğine ulaştığını, %95'inden fazlasının ise gözlük veya kontakt lens kullanmaksızın 20/40 ya da daha iyi görme düzeyine eriştiğini ortaya koymaktadır.
- İşlem oldukça hızlıdır; LASIK'ten bile daha kısa sürer ve genellikle göz başına beş dakikadan az zaman alır.
- Sonuçlar kalıcıdır. İlk işlemin yapıldığı yaşa bağlı olarak tek bir PRK tedavisi ömür boyu yeterli olabilir. Bazı hastalarda ek bir düzeltme prosedürüne ihtiyaç duyulabilir; ancak bu genellikle yalnızca bir gözde gereklidir.
- İnce kornea yapısı nedeniyle LASIK veya diğer kırma kusuru ameliyatlarına uygun olmayan hastalar için etkili bir alternatif seçenektir.
- LASIK'ten farklı olarak korneal flep oluşturulmadığından, fleple ilişkili komplikasyon riski söz konusu değildir.

Dezavantajlar
- İyileşme süreci kademeli ilerler. İlk hafta veya daha uzun süre boyunca görme bulanık olabilir; tam netlik, iyileşmenin tamamlanmasıyla birlikte sağlanır ve bu süreç bir ila iki ay alabilir.
- İşlemin kendisi ağrısız olmakla birlikte, ameliyat sonrası ilk günlerde rahatsızlık hissi yaygın olarak görülür. Bu his; gözde yabancı cisim hissinden yanma ağrısına ya da derin göz içi rahatsızlığına kadar farklı biçimlerde kendini gösterebilir.
- Korneanın dış yüzeyi kaldırıldığından ve açıkta kaldığından, ilk hafta veya daha uzun süre boyunca enfeksiyon riski mevcuttur.
- En sık görülen riskler arasında korneal bulanıklık ve skar dokusu oluşumu yer almaktadır. Kırma kusuru derecesi ne kadar yüksekse, PRK sonrası skar gelişme riski de o ölçüde artar.
- Şiddetli kuru göz dahil çeşitli tıbbi durumlar nedeniyle iyileşmesi geciken hastalarda komplikasyon oranı daha yüksek olabilir.
- İdeal PRK adayının en az 18 yaşında olması gerektiği kabul görmekle birlikte, pek çok klinisyen reçetenin stabilize olduğundan emin olmak için birkaç yıl daha beklenmesini önermektedir. Göz numarası henüz sabitlenmeden yapılan müdahale, ileride ek bir ameliyat gereksinimi olasılığını artırmaktadır.

Detaylar

PRK cerrahisi, LASIK göz ameliyatından birkaç yıl önce geliştirilmiştir. Ancak LASIK, kısa sürede iki refraktif cerrahi seçeneği arasında daha popüler olan hâline geldi. İki yöntem arasındaki temel fark, korneanın nasıl erişildiğiyle ilgilidir: LASIK'te cerrah, altta yatan dokuyu lazerle tedavi etmeden önce korneada bir kapak (flap) keserken, PRK'da cerrah lazeri kornea dokusuna uygulamadan önce epitel adı verilen korneanın ince dış tabakasını kaldırır. PRK, genel olarak LASIK'e kıyasla daha kolay tolere edilir ve daha az ağrılıdır; görsel sonuçlar açısından da birbirine çok yakın sonuçlar sunar. Ancak iyileşme süreci önemli ölçüde daha uzundur; bu nedenle daha az tercih edilmeye devam etmektedir.

PRK, belirli bir minimum kornea kalınlığı gerektiren LASIK için uygun aday olmayan hastalar için güçlü bir seçenek olarak değerlendirilmektedir. İnce korneaya sahip bireyler genellikle PRK için daha uygun adaylardır. PRK, korneada flap oluşturmayı gerektirmediğinden, uygulanan düzeltici tedavi kornea yapısını LASIK'teki kadar etkilemez ve korneanın genel anatomik bütünlüğünü daha iyi korur.

PRK aynı zamanda mesleği veya yaşam tarzı gereği yüz ya da göz bölgesiyle düzenli fiziksel temas hâlinde olan bireyler için de tercih edilen bir seçenektir. Zira LASIK'te var olan ve kornea kapağının yerinden çıkma riskini doğuran flap, PRK'da bulunmamaktadır.

İyileşme Süreci

Ameliyattan hemen sonra doğrudan eve gidin ve gözlerinizi kapalı tutarak dinlenin. Hareketli hava gözlerinizi kurutabileceğinden vantilatör veya hava akımı olan yerlerden uzak durun.

İşlem sonrasında reçete edilen anestezik göz damlaları rahatsızlığı gidermede yardımcı olabilir; ancak aşırı kullanım iyileşme sürecini yavaşlatabilir — yalnızca belirtildiği şekilde ve ölçülü biçimde kullanın.

İşlemden sonraki bir hafta boyunca elmacık kemiğinden kaş kemiğine kadar olan bölgede gözlerinize dokunmaktan veya ovuşturmaktan kaçının.

İyileşmenin ilk haftasında göz makyajı veya göz çevresi kremi uygulamayın.

Gözlerinize ter kaçmasını önlemek için en az bir hafta egzersiz yapmayın; göze darbe riskini azaltmak amacıyla tam bir ay boyunca temaslı sporlardan uzak durun.

PRK sonrasında ertesi gün duş alabilirsiniz; ancak yüzme ve jakuzi kullanımından iki hafta süreyle kaçının. Aynı şekilde bahçe işleri dahil olmak üzere tozlu ve kirli ortamlardan iki hafta uzak durun.

Uzmanınız güvenli olduğunu onaylayana kadar araç kullanmayın.

Göz veya kirpiklerde kabuklanma ya da çapaklanma fark ederseniz, ılık suyla nemlendirilmiş bir pamuk çubukla bölgeyi nazikçe temizlemek için uzmanınıza danışın.

Uyku sırasında size verilen koruyucu göz siperi takın; ışık hassasiyetini gidermek için güneş gözlüğü kullanın. Her ikisi de genellikle işlem sonrasında yaklaşık üç gün boyunca önerilmektedir.

Kontakt lens kullanıyorsanız ameliyattan önce kullanımı bırakmanız gerekecektir. Gaz geçirgen lens kullananların, kullanım sürelerine bağlı olarak ameliyattan bir ila üç ay önce lensleri bırakması gerekebilirken, diğer lens türlerini kullananların genellikle işlemden üç gün önce bırakması tavsiye edilmektedir.

Sonuçlar

PRK'nın sonuçları genel olarak kalıcıdır; ancak zamanla yaşa bağlı doğal görme değişimleri, ilerleyen süreçte ek bir düzeltme işlemini gerekli kılabilir.

Alternatifler

PRK ile ilişkili iyileşme sürecinden kaçınmak isteyenler için görme düzeltmesinde çeşitli alternatif prosedürler mevcuttur.

- LASIK, PRK ile karşılaştırılabilir sonuçlar sunar; en önemli avantajı ise görmenin genellikle 24 ila 48 saat içinde yeniden kazanılmasıdır.
- LASEK, hem LASIK hem de PRK'nın özelliklerini bir araya getirir. Kornea yüzeyi tamamen kaldırılmak yerine alttaki dokudan ayrılır; ancak iyileşme süreci PRK'ya kıyasla daha uzun olabilir.
- İmplante edilebilir kontak lens (ICL) cerrahisi, göze kalıcı bir lens yerleştirilmesini içerir. Geniş bir reçete yelpazesine hitap edebilen güçlü bir seçenek olmakla birlikte, özellikle miyopi için endikedir. Korneası LASIK için yeterince kalın olmayan ya da kornea skarlaşması riski PRK için fazla yüksek olan hastalar için özellikle uygundur; bu durum yüksek dereceli miyopisi olan bireylerde daha sık karşılaşılan bir endişedir.
- 45 yaş ve üzerindeki hastalar için refraktif lens değişimi (RLE) bir diğer seçenektir. Bu prosedür, gözün doğal kristal merceğinin çıkarılarak yerine reçeteli bir implant yerleştirilmesini kapsar. Uzun süreli bir çözüm olmakla birlikte, maliyeti genellikle daha yüksek olma eğilimindedir.

Sikca Sorulan Sorular