Nedir?

Lenfatik masaj, manuel lenfatik drenaj (MLD) olarak da bilinir ve özelleşmiş bir terapötik masaj türüdür. Detoksifikasyon ve bağışıklık sistemi desteği amacıyla yaygın biçimde uygulanmakla birlikte, uzmanlar tarafından özellikle liposuction ve karın germe gibi ameliyatların ardından oluşan ödem miktarını azaltarak iyileşmeyi hızlandırmak için sıklıkla önerilmektedir. Cerrahi dışı vücut şekillendirme işlemlerinin ardından da sonuçların daha hızlı ve belirgin ortaya çıkmasına katkı sağlayabilir.

Bu teknik, lenfatik sisteme verilen travmanın ardından biriken lenfatik sıvının boşaltılmasını teşvik etmek amacıyla çok hafif bir baskı uygular. Uygulayıcılar genellikle 1930'larda Emil ve Estrid Vodder tarafından geliştirilen Vodder yöntemini kullanır. Nazik ve ritmik hareketler, lenf akışının doğal yönünü izleyerek sızan lenfatik sıvıyı yakındaki lenf düğümlerine yönlendirir; bu düğümler de sıvıyı kan dolaşımına aktarır.

Lenfatik masaj, özellikle çoğunlukla koltuk altlarından lenf düğümlerinin alındığı mastektomi operasyonlarının ardından büyük önem taşıyabilir. Bu uygulama; kollarda, ellerde, göğüste veya gövdede gelişebilen bir ödem türü olan lenfödem riskini azaltmaya yardımcı olur. Pek çok mastektomi hastasına, potansiyel olarak ciddi sorunlara yol açabilecek sıvı birikimini önlemek amacıyla günlük olarak evde öz-masaj yapmaları öğretilmektedir.

Klinik gözlemler, lenfatik masajın ameliyat sonrası iyileşme sürecinde çarpıcı farklılıklar yaratabileceğini ortaya koymaktadır. Gözlemsel nitelikte bir vücut yarısı karşılaştırmalı çalışmada, çeşitli estetik cerrahi prosedürlerinin ardından lenfatik masaj uygulanan hastalar 6–12 hafta içinde tam iyileşme sağlarken, masaj terapisi almayan hastalarda bu sürecin 9–18 aya kadar uzadığı görülmüştür.

MLD terapisi ödemi azaltmanın ötesinde, ameliyattan birkaç hafta sonra deri altında oluşabilen sertlik ve pürüzlülüğe yol açan fibrozisi de hafifletmeye yardımcı olabilir. Ödemle ilişkili inflamatuvar mediyatörler, vücuda düzensiz kolajen biriktirme sinyali vererek dokuların ameliyat sonrası 14–21. günlerde sertleşmesine neden olur. Ödem daha erken giderildiğinde, bu fibrotik süreç tamamen atlatılabilir ya da en aza indirilebilir.

Lenfatik masaj aynı zamanda, tanınmadığı ve tedavi edilmediği takdirde nihai cerrahi sonuçta düzensizliklere yol açabilen deri altı sıvı birikimi olan seroma riskini de azaltabilir.

Faydaları yalnızca fiziksel boyutla sınırlı değildir. MLD'yi ameliyat sonrası bakıma dahil eden uzmanlar, hastaların ödemde daha hızlı gerileme, daha az nodülarite veya skar dokusu oluşumu ve seans sonrasında genel olarak daha iyi bir iyilik hali deneyimlediğini gözlemlemiştir. Daha önce yalnızca kompresyon giysilerine dayanan bazı uzmanlar, ameliyat sonrası protokollerine lenfatik drenaj masajını ekledikten sonra anlamlı iyileşmeler kaydetmiştir.

Bununla birlikte, tüm cerrahlar lenfatik masajı savunmamaktadır; zira faydaları henüz kapsamlı bilimsel çalışmalarla kanıtlanmamıştır. Bir görüşe göre ameliyat sonrası ödem, vücudun normal inflamatuvar iyileşme yanıtının bir parçasıdır ve vücut bunu genellikle herhangi bir müdahale olmaksızın çözebilmektedir.

Ameliyat sonrası ödem, lenfatik masaj yapılıp yapılmadığından bağımsız olarak zamanla kendiliğinden geçecektir. Kompresyon giysisi kullanmak, yeterli miktarda su içmek, dengeli ve besleyici beslenmek ile düzenli yürüyüş yapmak, ameliyat sonrası bakımın temel unsurları olmaya devam etmektedir. Lenfatik masaj ise bazı hastaların daha hızlı iyileşmesine yardımcı olabilecek ek bir araç niteliği taşımaktadır.

MLD'yi aktif olarak önermese de bazı uzmanlar, terapistin yakın dönem ameliyat hastalarıyla deneyimli olması ve tedaviyi yürüten cerrahın onay vermesi koşuluyla, hastaların bu uygulamayı tercih etmesine itiraz etmemektedir. Zarar verme ihtimali düşük olup fayda sağlama potansiyeli mevcuttur.

Bazı spa merkezleri MLD'yi selülit tedavisi olarak tanıtmaktadır. Güçlü bir derin doku masajı, deri çukurlaşmasından sorumlu fibröz bantları geçici olarak gevşetebilse de bu amaç için özel selülit tedavileri genellikle çok daha etkili sonuçlar vermektedir.

Artıları ve Eksileri

Lenf masajı, iyileşme sürecini hızlandırmayı ve hastaların günlük aktivitelerine daha çabuk dönmesini sağlamayı amaçlar; aynı zamanda cerrahi sonuçları da olumlu yönde etkileyebilir. Doğru uygulandığında lenf drenajı, oldukça nazik ve rahatlatıcı bir tedavi yöntemidir.

Öte yandan, lenf masajının iyileşmeyi gerçekten hızlandırdığını ya da sonuçları iyileştirdiğini doğrulayan bilimsel bir kanıt henüz mevcut değildir. Uzmanlar arasında bu uygulamanın ameliyat sonrasında gerçekten gerekli veya faydalı olup olmadığı konusunda görüş ayrılıkları bulunmaktadır. Teknik yanlış uygulandığında ise iyileşmeyi desteklemek bir yana, aksine sekteye uğratabilir. Bunun yanı sıra, prosedürün toplam maliyetine ek bir harcama kalemi oluşturduğu da göz önünde bulundurulmalıdır.

Detaylar

Ameliyat sonrası lenfatik masaja ne zaman başlanması gerektiğine dair öneriler önemli ölçüde farklılık göstermektedir. Örneğin liposuction sonrasında bu süre, ameliyattan bir gün sonra başlamaktan üç ila yedi gün beklemeye kadar geniş bir yelpazeye yayılmaktadır. Bazı uzmanlar, çok erken yapılan masajın iyileşme sürecini olumsuz etkileyebileceğini veya ameliyat bölgesinde ek sıvı birikmesine yol açabileceğini düşünmektedir.

Yaygın olarak uygulanan protokollere göre ilk iki haftada haftada iki ila üç seans, ardından iki ila dört haftalık süreçte ise haftada en fazla iki seans önerilmektedir. Üst göz kapakları gibi cerrahi travmanın daha az yaşandığı bölgeler genellikle daha az seans gerektirmektedir.

Lenfatik masaj yaptırmayı düşünüyorsanız aşağıdaki noktalara dikkat etmeniz önemlidir:

- Lenfatik drenaj teknikleri konusunda sertifikalı ve ameliyat sonrası hastalarla çalışma deneyimine sahip bir masaj terapisti tercih edin. Masaj doğru uygulanmadığı takdirde — örneğin fazla baskı uygulanırsa — insizyonun yeniden açılmasına veya iyileşmekte olan dokunun zarar görmesine neden olabilir.
- Rahatsızlık yaratan her türlü masajdan kaçının; aşırı baskı iltihaplanmayı ve skar dokusu oluşumunu tetikleyebilir. Terapist her zaman hafif ve nazik bir baskı uygulamalı, hassasiyetin hissedildiği noktanın ötesine geçmemelidir.
- Lenfatik masaj seanslarına başlamadan önce mutlaka cerrahınıza danışın.

Brezilya popo estetiği (BBL) sonrasında lenfatik masaj yaptırıyorsanız, yalnızca liposuction uygulanan donör bölgelerin masaj yapılabileceğini, kalçalara kesinlikle dokunulmaması gerektiğini bilmeniz büyük önem taşımaktadır. Kalçalara uygulanan herhangi bir baskı, yeni transfer edilen yağ greftlerini bozabilir ve nihai sonucu olumsuz yönde etkileyebilir.

Sikca Sorulan Sorular