Nedir?

Meme rekonstrüksiyon cerrahisi nedir?

Meme rekonstrüksiyon cerrahisi; meme kanseri tedavisi kapsamında mastektomi ile alınan ya da lumpektomi ile şekli değişen memenin daha doğal ve simetrik bir görünüme kavuşturulmasını sağlar. Rekonstrüksiyon, kanser ameliyatıyla eş zamanlı olarak gerçekleştirilebilir; ancak pek çok kadın, meme rekonstrüksiyonunu aylar hatta yıllar sonrasına ertelemeyi tercih eder ya da uzmanlar tarafından bu yönde yönlendirilir. Bazı kadınlar ise sonunda rekonstrüksiyon yaptırmamaya karar verebilir.

Detaylar

Mastektomi Sonrası Meme Rekonstrüksiyonu Yaptırmalı mısınız?

Mastektominin ardından meme rekonstrüksiyonuna karar vermek tamamen kişisel bir tercihtir. Bu kararı şekillendiren öncelikler kişiden kişiye farklılık gösterse de yaşam tarzınızı, mali durumunuzu, iyileşme sürecinde işten ne kadar uzak kalabileceğinizi ve elde etmek istediğiniz estetik sonucu göz önünde bulundurmanız önemlidir.

Aşağıdaki koşulları karşılıyorsanız meme rekonstrüksiyonu için uygun bir aday olabilirsiniz:
- Ruhsal ve duygusal açıdan dengeli bir durumda olmanız
- Bağışıklık sisteminizin ve genel sağlık durumunuzun, kanser tedavisinin ardından uzun sürebilecek bir cerrahi müdahaleye dayanacak ve sonrasında normal iyileşmeyi destekleyecek düzeyde toparlamış olması
- Sonuçlar konusunda gerçekçi beklentilere sahip olmanız. İmplant, flep teknikleri, yağ transferi veya bunların kombinasyonu ile oluşturulan rekonstrükte memeler, görünüm ve his açısından doğal memelerinizden farklı olabilir. Yara izleri kalıcı ve kaçınılmaz bir sonuçtur; özellikle deri grefti içeren flep rekonstrüksiyonlarında belirli düzeyde asimetri veya cilt tonu değişiklikleri görülebilir.

Meme rekonstrüksiyonu yaptırıp yaptırmama konusunda kararsızsanız, birden fazla plastik cerrahla görüşmeniz faydalı olabilir. Alanında saygın uzmanlar, sizi kendinize doğru gelmeyen bir karar almaya yönlendirmez.

Cerrah seçerken rekonstrüksiyon alanında uzmanlaşmış, hem otolog (flep) teknikler hem de implant tabanlı cerrahi konusunda deneyim sahibi birisini tercih edin. Birden fazla yönteme hâkim olmak, tedavinin kişiye özel planlanmasına olanak tanır. Meme rekonstrüksiyonu teknik açıdan oldukça zorlu bir girişimdir; bu nedenle yılda yüksek hacimde bu tür operasyonlar gerçekleştiren bir cerrahla çalışmanız tavsiye edilir.

Nasıl Çalışır?

Uzmanların büyük çoğunluğu artık şu konuda hemfikirdir: Kanser meme başını etkilememişse, onu korumak herhangi bir risk taşımaz. Mastektomi uygulayan kanser cerrahı, mümkün olan her durumda meme başını koruyucu mastektomi yöntemini tercih etmelidir. Bu yaklaşımda, alttaki bez dokusu tamamen çıkarılırken üstteki deri ve meme başı korunur; böylece rekonstrüksiyon cerrahı hastanın doğal meme başını muhafaza ederek meme şeklini yeniden oluşturabilir. Sonuç olarak, kanser tedavisinin etkinliğinden ödün vermeksizin daha doğal görünümlü bir meme elde edilir.

Meme başının korunamadığı durumlarda ise meme başı rekonstrüksiyon cerrahisi bir seçenek olarak devreye girer. Bu işlem genellikle rekonstrükte edilen memenin iyileşmesinin ardından, yani ilk rekonstrüksiyon ameliyatından üç ila dört ay sonra uygulanır. Cerrah, memeden ya da karın gibi vücudun başka bir bölgesinden deri flebi alır, dokuyu yukarı kaldırır, ardından doğal görünümlü bir meme başını taklit edecek biçimde şekillendirir.

Bu teknik meme başı duyusunu geri kazandırmaz; ancak estetik sonuç neredeyse doğal bir görünüm sunabilir. İyileşme sürecinin ardından yeni meme başı ve areolasının rengi, plastik cerrah ya da bir dövme sanatçısı tarafından memeye dövme yöntemiyle işlenir.

Gerçek bir meme başı rekonstrüksiyonu yapılmaksızın üç boyutlu efekt yaratan meme başı dövmesi — "3D dövme" olarak da bilinir — deneyimli dövme sanatçıları tarafından sunulan ve giderek daha fazla tercih edilen bir diğer seçenektir.

Meme başı ister korunmuş ister yeniden yapılandırılmış olsun, memelerde his kaybı ameliyatın sıkıntı verici bir yan etkisi olabilir. Bazı plastik cerrahlar artık meme rekonstrüksiyonuyla eş zamanlı olarak uygulanan "resensasyon" adı verilen bir teknik sunmaktadır. Bu prosedürde, kesilen sinirleri onarmak ve zaman içinde sinir liflerinin yeniden oluşarak duyunun geri kazanılmasını sağlamak amacıyla allogreft sinir dokusu kullanılır.

Riskler

Meme rekonstrüksiyonunun riskleri ve yan etkileri nelerdir?

Meme rekonstrüksiyon cerrahisiyle ilişkili bazı riskler, enfeksiyon, kötü iz oluşumu, seroma, anestezi komplikasyonları ve kanama gibi çoğu cerrahi prosedürde görülebilen ortak risklerdir. Bu komplikasyonlar nadir görülmekle birlikte, ameliyat öncesinde sizinle ayrıntılı olarak ele alınacaktır.

İmplant bazlı ve flep rekonstrüksiyonunun her ikisinde de görülebilen ek riskler arasında meme uçlarında ve memelerde his kaybı veya azalması ile meme asimetrisi yer almaktadır. Bazı hastalar bu sorunları gidermek amacıyla revizyon ameliyatı tercih edebilmektedir.

Komplikasyon görülme olasılığı, meme rekonstrüksiyonunda yalnızca estetik amaçlı meme ameliyatlarına kıyasla genel olarak daha yüksektir. Bu prosedürler genellikle daha uzun sürmekte, birden fazla uzmanın katılımını gerektirebilmekte ve elektif meme cerrahisine kıyasla bağışıklık sisteminin daha zayıf olma ihtimaliyle birlikte, daha az sağlıklı doku üzerinde gerçekleştirilmektedir.

Hastaların sonuçlardan memnun kalmaması da daha olası olabilmektedir; bu durum başlıca doğal ve yumuşak doku örtüsünün kaybına, tek taraflı rekonstrüksiyona ya da radyasyonun etkilerine bağlıdır. Radyoterapi meme dokusunu sertleştirerek implant etrafında gerilmeyi zorlaştırmaktadır.

İmplant bazlı rekonstrüksiyonun riskleri:
- Yanlış konumlanma
- İmplant yırtılması
- İmplant kırışıklığı
- Kapsüler kontraktür
- Aselüler dermal matriks veya mesh ile ilgili komplikasyonlar
- İmplantı çevreleyen kapsülde nadir görülen implant kaynaklı kanserlerin (BIA-ALCL ve BIA-SCC) gelişimi
- Özellikle otoimmün hastalığı olan kişilerde meme implantı hastalığı (BII) ile ilişkili sistemik semptomların ortaya çıkması
- İmplantın revize edilmesi, değiştirilmesi veya çıkarılması için ileride ek ameliyat gerekliliği

Otolog rekonstrüksiyonun riskleri:
İmplantlarla ilişkili bazı risklerden kaçınmak amacıyla otolog (flep) rekonstrüksiyon önerilebilmektedir. Flep rekonstrüksiyonu, radyoterapi görecek hastalar için özellikle avantajlı bir seçenektir. Daha önce ışınlanmış bir bölgeye aktarılan doku; ışınlanmamış yumuşak doku, yeni bir kan akışı ve etkilenen göğüs duvarında potansiyel olarak iyileşmiş iyileşme kapasitesi sağlamaktadır. Aynı zamanda yabancı cisim implantına bağlı skar dokusu ve radyasyon sonrası kapsüler kontraktür riskini de ortadan kaldırmaktadır.

Bununla birlikte, flep rekonstrüksiyonu kendine özgü riskler taşımaktadır:
- Yetersiz kan akışı nedeniyle flebin tamamında veya bir bölümünde doku ölümü (nekroz)
- Ek ameliyat gerekliliği
- Hem donör bölgede hem de memelerde his kaybı
- Kas gücünde azalma gibi donör bölge komplikasyonları

Sonuçlar

Nihai sonuçları ne zaman görebilirsiniz?

Uygulanan meme rekonstrüksiyon yönteminden bağımsız olarak, ameliyat sonrası şişliğin ilk sonuçları değerlendirebilecek düzeyde azalması genellikle yaklaşık üç ay sürer; nihai rekonstrüksiyon sonuçlarını görmek için ise bir yıla kadar beklemek gerekebilir. İmplant bazlı rekonstrüksiyonda bazı sonuçlar hemen görünür hale gelse de implantların tam olarak yerleşmesi ek zaman gerektirir — bu süreç yaygın olarak "düşme ve şekillenme" olarak adlandırılır. Flep rekonstrüksiyonu daha geniş kesiler içerir ve genellikle daha belirgin şişliğe yol açar; bu durum, iyileşme süreci tamamlanana kadar sonuçların net biçimde görülmesini geciktirebilir.

Sikca Sorulan Sorular